{"id":884,"date":"2024-05-04T14:13:33","date_gmt":"2024-05-04T14:13:33","guid":{"rendered":"https:\/\/rrjeti.info\/?p=884"},"modified":"2024-05-04T14:13:34","modified_gmt":"2024-05-04T14:13:34","slug":"tiktok-u-ne-kosove-te-ndalohet-apo-jo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/2024\/05\/04\/tiktok-u-ne-kosove-te-ndalohet-apo-jo\/","title":{"rendered":"TikTok-u n\u00eb Kosov\u00eb, t\u00eb ndalohet apo jo?"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">TikTok-u \u00ebsht\u00eb nj\u00ebri nga rrjetet sociale m\u00eb t\u00eb p\u00ebrdorura n\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn dhe p\u00ebrjashtim nuk b\u00ebn as Kosova, raporton Ekonomia Online.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">P\u00ebrdoruesit e k\u00ebsaj platforme kryesisht jan\u00eb adoleshent\u00ebt, e ku mosha minimale e p\u00ebrdorimit sipas disa statistikave \u00ebsht\u00eb 13 vje\u00e7, megjithat\u00eb p\u00ebrdoret edhe nga moshat m\u00eb t\u00eb reja.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Krenare Sogojeva \u2013 Dermaku komisionere e Agjencis\u00eb p\u00ebr Informim dhe Privat\u00ebsi ka th\u00ebn\u00eb p\u00ebr Ekonomia Online se kan\u00eb arritur q\u00eb t\u2019i p\u00ebrkthejn\u00eb politikat e privat\u00ebsis\u00eb n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe q\u00eb nuk i ka pasur Tik \u2013Tok-u e q\u00eb sipas saj, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb kriter ligjor q\u00eb duhet t\u00eb zbatohet.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nd\u00ebrsa, Mentor Hoxhaj drejtor i Organizat\u00ebs p\u00ebr Siguri Kibernetike dhe Privat\u00ebsi n\u00eb Kosov\u00eb ka th\u00ebn\u00eb se shfryt\u00ebzuesit e Kosov\u00ebs jan\u00eb mjaft t\u00eb rrezikuar sa i p\u00ebrket keqp\u00ebrdorimit t\u00eb mundsh\u00ebm t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb tyre.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cKosova \u00ebsht\u00eb vend evropian i cili \u00ebsht\u00eb duke zbatuar rregullativ\u00ebn evropiane q\u00eb \u00ebsht\u00eb rregullorja e p\u00ebrgjithshme p\u00ebr mbrojtjen e t\u00eb dh\u00ebnave personale e n\u00eb fakt q\u00eb \u00ebsht\u00eb transformim i k\u00ebsaj rregullore n\u00eb ligjin ton\u00eb p\u00ebr mbrojtjen e t\u00eb dh\u00ebnave personale. Normalisht t\u00eb gjitha standardet t\u00eb cilat vendosin n\u00eb nivelin evropian q\u00eb zbatojn\u00eb k\u00ebt\u00eb rregullativ\u00eb do t\u00eb thot\u00eb ato shtete q\u00eb zbatojn\u00eb k\u00ebt\u00eb rregullativ\u00eb evropiane edhe ne i kemi instaluar ato standarde n\u00eb sistemin ton\u00eb. P\u00ebr sa i p\u00ebrket \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb Tik -Tok-ut ne kemi filluar komunikimin qysh se n\u00eb vitin 2022 me Tik \u2013Tok-un. Kemi arritur q\u00eb t\u2019i p\u00ebrkthejm\u00eb politikat e privat\u00ebsis\u00eb n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe q\u00eb nuk i ka pas Tik \u2013Tok-u e q\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb kriter ligjor q\u00eb me patjet\u00ebr duhet t\u00eb zbatohet. Kjo \u00ebsht\u00eb e para dhe e dyta \u00ebsht\u00eb q\u00eb ne kemi arritur q\u00eb mosh\u00ebn q\u00eb ka pas Tik- Tok-u p\u00ebr qasje 13 vje\u00e7are ta harmonizojm\u00eb me legjislacionin ton\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb mosha e rritur mosha 16 vje\u00e7are, prandaj edhe n\u00eb rastet e hapjes, mbylljes q\u00ebndrimi jon\u00eb si agjenci n\u00eb fakt do jet\u00eb krahas vendimeve dhe standardeve q\u00eb b\u00ebn edhe Bashkimi Evropian me vendet e Evrop\u00ebs meq\u00eb edhe e zbatojm\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn rregullativ\u00eb ligjore\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Sogojeva.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sogojeva m\u00eb tej ka theksuar se edhe pse m\u00eb par\u00eb nuk kan\u00eb pasur informacione rreth k\u00ebsaj \u00e7\u00ebshtje, jan\u00eb n\u00eb komunikim me Tik \u2013Toku-n p\u00ebr ta par\u00eb mund\u00ebsin\u00eb e nj\u00eb nd\u00ebrlidh\u00ebsi zyrtar dhe \u00e7\u00ebshtja se a do t\u00eb ndalohet Tik Toku apo jo nuk \u00ebsht\u00eb \u00e7\u00ebshtje q\u00eb i p\u00ebrket agjencis\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cNe nuk kemi pasur asnj\u00eb informacion deri m\u00eb tani rreth k\u00ebsaj \u00e7\u00ebshtje. Ne politikat i vendosim var\u00ebsisht n\u00eb at\u00eb s\u00eb si do veproj\u00eb edhe Bashkimi Evropian. Ne jemi n\u00eb komunikim me Tik \u2013Toku-n nj\u00ebher\u00eb p\u00ebrnj\u00ebher\u00eb p\u00ebr ta par\u00eb mund\u00ebsin\u00eb e nj\u00eb nd\u00ebrlidh\u00ebsi zyrtar dhe \u00e7\u00ebshtja se a do t\u00eb ndalohet Tik Toku apo jo nuk \u00ebsht\u00eb \u00e7\u00ebshtje q\u00eb i p\u00ebrket agjencis\u00eb por \u00ebsht\u00eb \u00e7\u00ebshtje e nivelit t\u00eb institucioneve shtet\u00ebrore t\u00eb gjithave bashk\u00eb normalisht ne si agjenci i japim edhe rekomandimet tona p\u00ebr shkeljet e mundshme t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave personale q\u00eb mund t\u00eb ndodhin nga p\u00ebrdorimi i k\u00ebsaj platforme\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Sogojeva.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Se si jan\u00eb procedurat e mbylljes dhe se a jemi ne si shtet n\u00eb nj\u00eb stad kur v\u00ebrtet\u00eb duhet t\u00eb mbyllet, ose jo platforma Tik-Tok, Sogojeva-Dermaku ka th\u00ebn\u00eb se kjo vendoset n\u00eb nivele m\u00eb t\u00eb larta.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cVar\u00ebsisht se si do i orientojm\u00eb politikat d.m.th n\u00ebse do t\u00eb jet\u00eb politik\u00eb shtet\u00ebrore q\u00eb t\u00eb mbyllet ajo mund t\u00eb ndodh vet\u00ebm mbi baz\u00ebn sa merr koh\u00eb procedura administrative e mbylljes s\u00eb saj. Mir\u00ebpo k\u00ebt\u00eb nuk mund ta them dhe nuk e marr kompetenc\u00ebn ta them mbylljen ose hapjen sepse \u00ebsht\u00eb \u00e7\u00ebshtje e cila k\u00ebrkon trajtim \u00ebsht\u00eb \u00e7\u00ebshtje e cila po ashtu para s\u00eb gjithash n\u00eb k\u00ebndv\u00ebshtrimin e Agjencis\u00eb p\u00ebr Informim dhe Privat\u00ebsi ne duhet t\u2019i shohim standardet e krijuara evropiane rregullativ\u00ebn e nj\u00ebjt\u00eb q\u00eb e zbatojn\u00eb dhe jo standardet q\u00eb krijohen nga vendet e tjera si\u00e7 \u00ebsht\u00eb Austalia apo Amerika sepse ata edhe kan\u00eb rregullativ\u00eb tjet\u00ebr ligjore dhe kan\u00eb standarde tjera t\u00eb krijuara. Por n\u00ebse do vihet n\u00eb pyetje siguria komb\u00ebtare ashtu si\u00e7 e ka parapar\u00eb edhe Amerika dhe duke pas parasysh gjendjen ton\u00eb si Kosov\u00eb dhe rrezikun q\u00eb mund ta kemi ajo do jet\u00eb pastaj \u00e7\u00ebshtje tjet\u00ebr e trajtimit q\u00eb jo domosdo duhet t\u00eb presim se \u00e7far\u00eb b\u00ebjn\u00eb vendet evropiane. Por gjithsesi p\u00ebrs\u00ebri edhe kjo do jet\u00eb \u00e7\u00ebshtje q\u00eb nuk vendoset nga Agjencia p\u00ebr Informim dhe Privat\u00ebsi, por do t\u00eb vendoset n\u00eb nivele shum\u00eb t\u00eb larta\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Sogojeva.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sogojeva ka treguar se Kosova nuk e ka domenin e saj n\u00eb k\u00ebt\u00eb platform\u00eb dhe se p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebnat personale q\u00eb mblidhen p\u00ebrmes k\u00ebsaj platforme p\u00ebr Kosov\u00eb \u00ebsht\u00eb Singapori. Ajo ka apeluar p\u00ebr kujdes pasi q\u00eb sipas saj, n\u00eb aspektin e t\u00eb dh\u00ebnave personale gjithher\u00eb \u00e7do platform\u00eb e ka rrezikun e vet\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cKosova nuk ka domenin e saj, at\u00ebher\u00eb n\u00eb komunikimet q\u00eb i kemi me p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb Tik- Tok-ut p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebnat personale q\u00eb mblidhen p\u00ebrmes k\u00ebsaj platforme n\u00eb Kosov\u00eb \u00ebsht\u00eb Singapori. Tash mund ta merrni me mend se kush kontrollon t\u00eb dh\u00ebnat tona personale nj\u00eb vend i tret\u00eb me t\u00eb cilin nuk kemi kurrfar\u00eb komunikimi me ta. P\u00ebrve\u00e7 politikave t\u00eb privat\u00ebsis\u00eb q\u00eb i kan\u00eb absolutisht, ne nuk jemi as nd\u00ebrlidh\u00ebs dhe nuk \u00ebsht\u00eb leht\u00eb e kontrollueshme. Kjo i takon p\u00ebrs\u00ebri pjes\u00ebs m\u00eb shum\u00eb kibernetike mir\u00ebpo n\u00eb aspekt t\u00eb mbrojtjes s\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave personale gjithher\u00eb \u00e7do platform\u00eb q\u00eb p\u00ebrdoret e ka rrezikun e vet\u00eb. Mir\u00ebpo \u00ebsht\u00eb shum\u00eb me r\u00ebnd\u00ebsi q\u00eb qytetar\u00ebt t\u00eb jen\u00eb t\u00eb zhvilluar n\u00eb njohurit\u00eb se kujt po i ofrojn\u00eb t\u00eb dh\u00ebna dhe \u00e7far\u00eb t\u00eb dh\u00ebna po i ofrojn\u00eb se zakonisht keqp\u00ebrdorimi na ndodh nga vet\u00eb individ\u00ebt d.m.th nga vet\u00eb qytetar\u00ebt n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si i p\u00ebrdorin, \u00e7far\u00eb plasojn\u00eb aty, \u00e7far\u00eb t\u00eb dh\u00ebna i japin dhe jo vet\u00ebm t\u00eb Tik \u2013Tok-ut por edhe t\u00eb gjitha platformat tjera sociale\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Sogojeva.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nd\u00ebrsa, Mentor Hoxhaj drejtor i Organizat\u00ebs p\u00ebr Siguri Kibernetike dhe Privat\u00ebsi n\u00eb Kosov\u00eb ka th\u00ebn\u00eb se shfryt\u00ebzuesit e Kosov\u00ebs jan\u00eb mjaft t\u00eb rrezikuar sa i p\u00ebrket keqp\u00ebrdorimit t\u00eb mundsh\u00ebm t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb tyre.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cN\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi shfryt\u00ebzuesit fundor t\u00eb Kosov\u00ebs jan\u00eb mjaft t\u00eb rrezikuar sa i p\u00ebrket keqp\u00ebrdorimit t\u00eb mundsh\u00ebm t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb tyre dhe keqp\u00ebrdorimeve t\u00eb ndryshme sa i p\u00ebrket mashtrimeve t\u00eb cilat jan\u00eb mjaft aktuale momentalisht n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn digjitale. Duhet t\u00eb kuptojm\u00eb se Kosova nuk ka ndonj\u00eb pozicion t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb sa i p\u00ebrket rrjetit social Tik- Tok apo edhe rrjeteve tjera sociale. K\u00ebt\u00eb e them duke pasur parasysh se shtetet n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Bashkimit Evropian dhe ShBA-t\u00eb kan\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie speciale me rrjetet sociale dhe n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb k\u00ebsaj mund t\u00eb marrin edhe vendime t\u00eb cilat kan\u00eb impakt t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb n\u00eb rrjetet e ve\u00e7anta sociale\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Hoxhaj.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hoxhaj ka shtuar po ashtu se p\u00ebrdoruesit e Tik-Tok-ut n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb duke u ekspozuar jo vet\u00ebm ndaj materialeve t\u00eb rrezikshme por rreziqeve t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb cilat jan\u00eb momentalisht n\u00eb k\u00ebt\u00eb rrjet social.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cImpaktin n\u00eb rrjetin social Tik Tok dhe rrjete tjera sociale duhet ta shohim n\u00eb disa dimensione. Duhet ta shohim n\u00eb dimensionin e privat\u00ebsis\u00eb dhe siguris\u00eb. N\u00eb total kur rrjeti social Tik \u2013Tok, e kam theksuar dhe vazhdoi ta theksoj\u00eb, se \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rrjet social i cili vazhdoj ta theksoj\u00eb, q\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rrjet social i cili realisht nuk ofron ndonj\u00eb nivel t\u00eb duhur t\u00eb siguris\u00eb dhe privat\u00ebsis\u00eb t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb shfryt\u00ebzuesve t\u00eb saj. N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim shfryt\u00ebzuesit kosovar\u00eb jan\u00eb duke u ekspozuar jo vet\u00ebm materialeve t\u00eb rrezikshme por edhe duke iu ekspozuar rreziqeve t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb cilat jan\u00eb momentalisht n\u00eb rrjetin social Tik -Tok. E keqja m\u00eb e madhe n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn digjitale respektivisht n\u00eb rrjetin social Tik- Tok \u00ebsht\u00eb sepse kemi mjaft materiale t\u00eb cilat nuk do duhej t\u00eb ishin ku n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn e af\u00ebrt i kemi pasur vet\u00ebm n\u00eb Dark Web gjersa k\u00ebto ekspozohen mjaft hapur. Edhe aktivitetet ilegale t\u00eb cilat kan\u00eb nj\u00eb impakt t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb jo t\u00eb mir\u00eb tek qytetar\u00ebt si n\u00eb ofrimin e k\u00ebtyre sh\u00ebrbimeve n\u00eb pranimin e k\u00ebtyre sh\u00ebrbimeve dhe n\u00eb kultur\u00ebn e cila \u00ebsht\u00eb nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb digjitale ku shfryt\u00ebzuesit sidomos t\u00eb rinjt\u00eb mund t\u00eb mendojn\u00eb se hap\u00ebsira digjitale ofron mund\u00ebsi edhe p\u00ebr aktivitete ilegale kjo ka nj\u00eb impakt jo t\u00eb mir\u00eb n\u00eb kultur\u00ebn e shfryt\u00ebzuesve t\u00eb rrjetit social Tik Tok\u201d, ka th\u00ebn\u00eb Hoxhaj.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hoxhaj ka theksuar se t\u00eb gjith\u00eb shfryt\u00ebzuesit e rrjetit social Tik Tok jan\u00eb brenda t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebs hap\u00ebsir\u00eb digjitale. Sipas tij ky rrjet i ka t\u00eb gjitha t\u00eb dh\u00ebnat e shfryt\u00ebzuesve t\u00eb saj dhe ka qasje n\u00eb pajisjen e teknologjis\u00eb informative t\u00eb cilat mund t\u00eb keqp\u00ebrdoren.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201cTik \u2013Tok-u \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shtet autoritar si Kina dhe t\u00eb dh\u00ebnat e saj mund t\u00eb shfryt\u00ebzohen nga shteti autoritar kinez. Rrezikimet t\u00eb cilat ekspozohen tek t\u00eb gjith\u00eb shfryt\u00ebzuesit e Tik- Tok-ut dhe mos marrja e vendimeve sa i p\u00ebrket mbrojtjes s\u00eb privat\u00ebsis\u00eb s\u00eb pap\u00ebrshtatshme e cila \u00ebsht\u00eb n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb te Tik \u2013Tok-u ka pasur nj\u00eb efekt t\u00eb madh i cili ka marr\u00eb nj\u00eb veprim t\u00eb themi kushtimisht nga shtetet e Bashkimit Evropian dhe Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs. Brenda BE-s\u00eb kemi nj\u00eb vendimmarrje n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb BE-s\u00eb q\u00eb zyrtar\u00ebt e saj mos t\u00eb shfryt\u00ebzojn\u00eb rrjetin social Tik \u2013Tok. N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb shteteve t\u00eb BE-s\u00eb kemi shtete t\u00eb ve\u00e7anta t\u00eb cilat kan\u00eb marr\u00eb vendime p\u00ebr ndalimin e tyre. S\u00eb fundmi kemi edhe nj\u00eb vendim t\u00eb presidentit Biden i cili \u00ebsht\u00eb i diskutuesh\u00ebm, t\u00eb themi i debatuesh\u00ebm sepse p\u00ebrfundimisht do t\u00eb vendoset brenda vitit dhe kemi nj\u00eb betej\u00eb tani n\u00eb nivel t\u00eb ShBA-s\u00eb se a do ndalohet plot\u00ebsisht apo nuk do ndalohet pik\u00ebrisht p\u00ebr shkak t\u00eb shqet\u00ebsimeve t\u00eb cilat kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb drejtp\u00ebrdrejt me privat\u00ebsin\u00eb dhe sigurin\u00eb e t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb cilat posedohen momentalisht nga rrjeti social Tik Tok\u201d, tha Hoxhaj p\u00ebr Ekonomia Online.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>TikTok-u \u00ebsht\u00eb nj\u00ebri nga rrjetet sociale m\u00eb t\u00eb p\u00ebrdorura n\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn dhe p\u00ebrjashtim nuk b\u00ebn as Kosova, raporton Ekonomia Online. P\u00ebrdoruesit e k\u00ebsaj platforme kryesisht jan\u00eb adoleshent\u00ebt, e ku mosha minimale e p\u00ebrdorimit sipas disa statistikave \u00ebsht\u00eb 13 vje\u00e7, megjithat\u00eb p\u00ebrdoret edhe nga moshat m\u00eb t\u00eb reja. Krenare Sogojeva \u2013 Dermaku komisionere e Agjencis\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":885,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-884","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-lajme"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/884","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=884"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/884\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":886,"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/884\/revisions\/886"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/885"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=884"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=884"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/rrjeti.info\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=884"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}